«پژوهشکده محیط زیست و توسعه پایدار» به عنوان بازوی تحقیقاتی و سیاستگذاری پژوهشی سازمان حفاظت محیط زیست کشور، براساس موافقت قطعی شورای گسترش آموزش عالی کشور و با چهار گروه پژوهشی اقتصاد محیط زیست، ارزیابی و مخاطرات محیط زیست، تنوع زیستی و ایمنی زیستی و مهندسی محیط زیست و پایش آلاینده‌ها در حال فعالیت است. بر اساس اساسنامه مصوب محل فعالیت پژوهشکده در تهران بوده و در شرایط فعلی، در ضلع شمال غربی پارک پردیسان مستقر است و می‌تواند گروه های پژوهشی، آزمایشگاهی و کارگاهی در سراسر کشور داشته باشد.

پژوهشکده دارای شخصیت حقوقی و استقلال اداری و مالی و وابسته به سازمان حفاظت محیط زیست است.

ماموریت اصلی پژوهشکده، کمک به تحقق اصل پنجاهم قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران به منظور حفاظت از محیط زیست و تضمین بهره‌مندی صحیح و مستمر از محیط زیست می باشد به نحوی که با حفظ تعادل مناسبات زیستی موجبات توسعه پایدار و بهبود رشد و اعتلای کیفی زندگی انسان ها فراهم آید و در این راستا، ارتباط تنگاتنگی با معاونت‌های سازمان حفاظت محیط زیست دارد.